Benoeming Uitvoerend Secretaris van de Economische Commissie voor Europa

Op 18 december werd door de Secretaris-Generaal de benoeming bekend gemaakt van Jan Kubis (Slowakije) als de nieuwe Uitvoerend Secretaris van de Economische Commissie voor Europa, ECE, een van de Regionale Commissies van ECOSOC. Kubis volgt Marek Belka (Polen) op.

Regionale Commissies waren bij de oprichting van de VN in San Francisco niet voorzien, maar al spoedig bleek dat economische problemen, die immers plaatselijk zeer kunnen verschillen, beter op regionale schaal aangepakt kunnen worden.

Er werden oorspronkelijk drie Regionale Commissies opgericht; nu bestaan er vijf:

- De Economische en Sociale Commissie voor Azië en het Stille Oceaangebied, ESCAP, 1947

- De Economische Commissie voor Latijns-Amerika en het Caribisch Gebied, ECLAC (voor 1984 de Economische Commissie voor Latijns-Amerika, ECLA), 1948. Een bekend Uitvoerend Secretaris van ECLAC, 1951-1963, was de Argentijn Raul Prebisch, één van de initiatiefnemers tot, en eerste Secretaris-Generaal van, UNCTAD.

- De Economische Commissie voor Afrika werd opgericht in 1958, nadat veel Afrikaanse landen onafhankelijk waren geworden. Haar werkterrein omvat het hele Afrikaanse continent, Madagascar en andere Afrikaanse eilanden.

- De Economische en Sociale Commissie voor West-Azië (ESCWA, 1973) werd opgericht in 1973 en is de jongste van de regionale commissies. Voor die tijd bestond in deze regio het Economisch en Sociaal Bureau van de VN in Beiroet (UNESOB).

In het algemeen kan van de Regionale Commissies (vooral die in de Derde Wereld) worden gezegd dat ze niet alleen een belangrijke, soms een pioniersrol hebben gespeeld bij het totstandkomen van nieuwe onafhankelijke staten (bevrijdingsbewegingen uit de regio zoals de PLO werden vaak al in een heel vroeg stadium bij de werkzaamheden betrokken), maar ook vaak cruciale taken hebben vervuld in het kader van het ontwikkelingswerk van de VN in hun regio.

De Economische Commissie voor Europa werd opgericht in 1947, vooral voor het economisch herstel van Europa na de Tweede Wereldoorlog. ECE komt eenmaal per jaar in plenaire vergadering bijeen. De zetel van ECE is Genève. Het doel van de Commissie is steeds geweest: de versterking van de economische betrekkingen van de Europese landen, zowel onderling als met de rest van de wereld. Lange tijd was het het enige forum waar Oost- en West-Europa met elkaar spraken over economische problemen zoals transport, wetenschap en technologie, hout- en staalindustrie, en later vooral: milieuproblemen.

Na de val van de Muur werd verwacht dat de ECE hét forum zou worden voor economische samenwerking tussen de Europese landen, maar in werkelijkheid werd deze functie overgenomen door de EU. De leden van de ECE zijn alle Europese VN-lidstaten, en Canada en de VS.
De eerste Uitvoerend Secretaris van ECE was de bekende Zweedse econoom Gunnar Myrdal.

Jan Kubis, geboren in Bratislava in 1952, heeft een jarenlange ervaring in internationale betrekkingen. Hij was sinds 2006 Minister van Buitenlandse Zaken van Slowakije, en van 2007-2008 Voorzitter van het Comité van Ministers van Economische Zaken van de Raad van Europa. Van 1999 tot 2005 was hij Secretaris-Generaal van de Organisatie voor Veiligheid en Samenwerking in Europa, de OVSE. Hij was Speciaal Vertegenwoordiger voor de EU in Centraal Azië, Speciaal Vertegenwoordiger van de Secretaris-Generaal voor Tajikistan, en Hoofd van de VN Waarnemersmissie Missie in Tajikistan, van 1994-1998.

(Bron: Kort nieuws [Neri Sybesma-Knol, met bijdragen van Cedric Ryngaert] - uit Wereldbeeld 2009/1, verschenen in februari 2009)